อาการปวดข้อศอกด้านนอกเวลา “บิด เปิด จับ ยก” แม้เป็นกิจกรรมเล็ก ๆ ในชีวิตประจำวัน อาจไม่ใช่แค่ความเมื่อยล้าทั่วไป แต่เป็นสัญญาณของภาวะเอ็นอักเสบที่เรียกว่า Tennis Elbow หรือเอ็นข้อศอกด้านนอกอักเสบ ซึ่งในทางการแพทย์จัดอยู่ในกลุ่ม Lateral Epicondylitis
โดยเกิดจากการใช้งานกล้ามเนื้อและเอ็นบริเวณปลายแขนซ้ำ ๆ จนเกิดการระคายเคืองและเสื่อมสภาพ โรคนี้มักเกิดจาก “การใช้งานซ้ำ ๆ (overuse)” มากกว่าการบาดเจ็บเฉียบพลัน และสามารถเกิดขึ้นได้กับคนทุกวัย โดยเฉพาะช่วงอายุ 30–50 ปี
ข้อมูลที่น่ารู้เกี่ยวกับเอ็นข้อศอกด้านนอักเสบ
- เอ็นข้อศอกด้านนอกอักเสบคืออะไร
- สาเหตุของการเกิดเอ็นข้อศอกด้านนอกอักเสบ
- อาการของโรค
- วิธีรักษาทางกายภาพบำบัด
โรคเอ็นข้อศอกด้านนอกอักเสบคืออะไร
โรคเอ็นข้อศอกด้านนอกอักเสบ (Tennis elbow) หรือมีอีกชื่อหนึ่งว่า Lateral epicondylitis เป็นภาวะที่มีอาการปวดบริเวณปุ่มกระดูกด้านนอกของข้อศอก ในบางครั้งอาจมีอาการปวดร้าวไปตามแขนท่อนล่างได้
ตำแหน่งที่เกิดโรคจะเกิดที่เส้นเอ็นและกลุ่มกล้ามเนื้อที่ใช้ในการกระดกข้อมือขึ้นที่มีชื่อว่า extensor carpi radialis brevis, ซึ่งเป็นจุดที่ได้รับผลกระทบมากที่สุด
ในโรคนี้มีความชุกในการเกิดโรค 6.9% ของจำนวนประชากรที่มีการใช้งานข้อศอกหรือข้อมือซ้ำๆและยังพบโรคนี้ได้บ่อยในนักกีฬาเทนนิสถึง 50%
แต่ในบุคคลทั่วไปอาจเกิดได้จากการทำงานได้เพราะใช้งานข้อมือที่มากและทำซ้ำๆ เช่น การยกของหนัก กลุ่มคนที่ใช้คอมพิวเตอร์ในการพิมพ์งาน เป็นต้น เจอได้บ่อยในช่วงอายุ 45-54 ปี และพบว่าในเพศหญิงมักจะมีอาการรุนแรงของโรคนี้มากกว่าในเพศชาย
สาเหตุของการเกิดเอ็นข้อศอกด้านนอกอักเสบ
- เกิดจากการใช้งานข้อศอก ข้อมือมากเกินไป เคลื่อนไหวในท่าทางที่มีการคว่ำมือหรือกระดกข้อมือซ้ำๆซึ่งก่อให้เกิดอาการบาดเจ็บของเส้นเอ็นบริเวณข้อศอกได้
- เกิดจากการเล่นกีฬา เช่น แบดมินตัน เทนนิส เนื่องจากต้องออกแรงกำไม้เมื่อออกแรงเหวี่ยงไม้เพื่อตีลูกโดยเฉพาะในท่าแบคแฮนด์ อาจทำให้เกิดการบาดเจ็บของเส้นเอ็นหรือกล้ามเนื้อได้ เพราะในท่านี้ทำให้เกิดการใช้งานของกลุ่มกล้ามเนื้อเหยียดนิ้วมือและข้อมือซ้ำๆบ่อยๆ
- เกิดจากการใช้งานที่มากไปจากการทำกิจกรรมต่างๆ เช่น การยกหรือหิ้วของหนักๆ การอุ้มเด็ก การใช้ไขควง งานที่มีแรงสั่นสะเทือน การทำสวน เป็นต้น
อาการของโรค
- ในระยะแรกหลังจากการบาดเจ็บ อาจพบอาการอักเสบร่วมด้วย เนื่องจากมีการฉีกขาดของเส้นเอ็นของกลุ่มกล้ามเนื้อที่ใช้ในการกระดกข้อมือ
- มีจุดกดเจ็บที่ปุ่มกระดูกข้อศอกทางด้านนอก
- อาการปวดอาจเพิ่มขึ้นได้เมื่อมีการขยับเคื่อนไหวข้อมือจากการทำงานหรือกิจกรรมต่างๆ เช่น การหิ้วของ การใช้มือบิดฝาน้ำ การบิดผ้า
- แรงในการกำมือของผู้ป่วยลดลง องศาการเคลื่อนไหวของข้อมือและแขนลดลง
- ความสามารถในการทำกิจวัตรประจำวันหรือการทำงานของผู้ป่วยลดลง
- บางรายถ้ามีอาการปวดรุนแรงจะปวดร้าวไปตามแขนร่วมด้วย
วิธีรักษาทางกายภาพบำบัด
- การรักษาเพื่อลดอาการปวดหรือการอักเสบ เช่น การใช้แผ่นประคบร้อนในระยะที่ไม่มีการอักเสบและประคบเย็นในช่วงที่อักเสบหรือบาดเจ็บใหม่ๆ, การรักษาด้วยเลเซอร์, การทำอัลตราซาวน์, การรักษาด้วยคลื่นกระแทก (shockwave)
- การรักษาด้วยการนวด (Massage) ร่วมกับ การทำให้เนื้อเยื่อขยับ (Soft tissue mobilization) เพื่อคลายจุดที่กดเจ็บและเพิ่มการไหลเวียนเลือด
- การออกกำลังกายเพื่อยืดคลายกล้ามเนื้อ โดยดารกระดกข้อมือ ให้เหยียดศอกตรงคว่ำมือ ใช้มือข้างปกติงอข้อมือข้างที่มีอาการเข้าหาลำตัวจนรู้สึกตึง ยืดค้างไว้ 30 วินาที ทำ 5 ครั้งต่อรอบ ทำ 3 รอบต่อวัน
- การออกกำลังกายเพื่อเพิ่มความแข็งแรงของกล้ามเนื้อ โดยให้คว่ำมือลงหรือหงายมือขึ้น เหยียดแขนออกแล้ว มือกำดัมเบลหรือขวดน้ำไว้แล้วกระดกข้อมือขึ้นและกระดกข้อมือลงสลับกัน ทำ 10 ครั้งต่อรอบ ทำ 3 รอบต่อวัน
อินทัชเมดิแคร์คลินิก “คลินิกกายภาพบําบัด” คุณเข้ารับบริการได้ง่ายๆ สะดวกรวดเร็วและราคาเข้าถึงได้ ไม่ว่าคุณจะเจ็บมาก เจ็บน้อย หรือไม่แน่ใจว่าอาการคุณเข้าข่ายไหม ลองเข้ามาพูดคุย มาให้เราช่วยประเมินดูสักครั้ง
หากคุณมีอาการปวดข้อศอกด้านนอกอย่าปล่อยไว้นานหรือฝืนใช้งานต่อ เพราะอาจกลายเป็นเรื้อรังได้ การทำกายภาพบำบัดตั้งแต่ระยะแรกจะช่วยลดอาการปวด ฟื้นฟูเอ็น และทำให้หายเร็วขึ้น พร้อมลดโอกาสกลับมาเป็นซ้ำค่ะ
เอกสารอ้างอิง
- ภาวิณี ปิยบุตร.การรักษาด้วยการออกกำลังกายในผู้ป่วยเอ็นข้อศอกด้านนอกอักเสบ. เวชบันทึกศิริราช 2561;1:51-56.
- ทัชกร สงวนศักดิ์. โรคเอ็นข้อศอกทางด้านนอกอักเสบ (Lateral epicondylitis หรือ tennis elbow)
- ศูนย์กายภาพบำบัด มหาวิทยาลัยมหิดล; 2567 [เข้าถึงเมื่อ 27 มีนาคม 2569]
สอบถามรายละเอียดเพิ่มเติม
กภ.กฤษติยา สุขอัตตะ
นักกายภาพบำบัด
แก้ไขล่าสุด : 23/04/2026
อนุญาตให้ใช้งานภาพโดยไม่ต้องขออนุญาต เฉพาะในเชิงให้ความรู้ หรือเพื่อการศึกษาเท่านั้น โดยต้องให้เครดิตหรือแสดงแหล่งที่มาของ intouchmedicare.com