กัญชา (Cannabis) : สารสำคัญ ประโยชน์ และผลข้างเคียง

กัญชาคืออะไร

กัญชา (Cannabis) คือ พืชที่มีสารออกฤทธิ์ต่อระบบประสาท เป็นพืชล้มลุกจำพวกหญ้า ต้นสูงประมาณ 2-4 ฟุต ใบแตกเป็นแฉกคล้ายใบสัมปะหลังหรือใบละหุ่ง ริมใบทุกแฉกมีลักษณะเป็นจักๆ ใบหนึ่งมีราว 5-8 แฉก ในก้านเดียวกัน ถูกนำมาใช้ทั้งในทางการแพทย์และสันทนาการในบางประเทศ 

กัญชานิยมเสพโดยการสูบ ฤทธิ์ของกัญชาเมื่อเสพเข้าสู่ร่างกาย จะแทรกซึมเข้าสู่กระแสเลือดอย่างรวดเร็วภายใน 2-3 นาที และจะออกฤทธิ์ต่อจิตประสาทได้สูงสุดถึง 1 ชั่วโมง อาการโดยทั่วไปจะเซื่องซึมลงอย่างช้าๆ แต่บางรายก็ลดลงอย่างรวดเร็ว 

Tetrahydrocannabinol (THC)

THC คือ กลุ่มสารที่พบได้มากในช่อดอกกัญชา โดยย่อมาจากคำว่า Tetrahydrocannabinol ซึ่งเป็นสารที่ส่งผลต่อจิตประสาท ซึ่งมีการออกฤทธิ์ผสมผสาน ตั้งแต่ ออกฤทธิ์กระตุ้นประสาท กดประสาทและหลอนประสาท

หากได้รับในปริมาณเล็กน้อย ทำให้รู้สึกร่าเริง สนุกสนาน เคลิ้ม ๆ และผ่อนคลาย และเมื่อปริมาณเพิ่มขึ้น จะเริ่มมีฤทธิ์กดประสาท ผู้ใช้บางรายอาจรู้สึกง่วงนอน ซึมลง แขนขาอ่อนแรง หรือการตอบสนองช้า

แต่หากใช้ในปริมาณมากเกินไป อาจเกิดผลกระทบต่อจิตประสาทอย่างชัดเจน เช่น หูแว่ว เห็นภาพหลอน หวาดระแวง และในบางกรณีอาจเกิดอาการทางจิตได้

Cannabidiol (CBD)

CBD คือ กลุ่มสารที่พบได้มากในใบกัญชง โดยย่อมาจากคำว่า Canabidiol ซึ่งเป็นสารที่ไม่ออกฤทธิ์ต่อจิตและประสาท และเป็นสารที่มีการออกฤทธิ์ที่ตรงข้ามกับสาร THC อย่างสิ้นเชิง คือ

ด้านอาการเมาเคลิ้มและอาการทางจิตของ THC ซึ่งส่วนมากจะถูกนำไปสกัดเพื่อใช้แปรรูปเป็นยารักษาโรคได้ โดยการใช้งานของ CBD ได้อย่างมีประสิทธิภาพ จึงต้องอาศัยการสกัดออกมา เข้าสู่กระบวนการแปรรูป ก่อนนำไปใช้งาน

ผลทางการรักษาของ CBD คือ ป้องกันการสูญเสียของความจำระยะสั้นจาก THC , ป้องกันโรคนอนไม่หลับ และลดอาการชักจากโรคปลอกประสาทเสื่อม

อาการของผู้ที่เสพกัญชา

เมื่อเสพกัญชาเข้าไปในระยะแรก กัญชาจะออกฤทธิ์กระตุ้นประสาท ทำให้ผู้เสพมีการตื่นตัว ตื่นเต้นจากสาร Tetrabydrocannabinol (THC)

แต่เมื่อผ่านไป 1 -2 ชั่วโมง กัญชาจะเริ่มออกฤทธิ์ กดประสาท มีโอกาสเกิดสมองเสื่อมถาวร หรือเป็นจิตเภท นำไปสู่การเกิดอุบัติเหตุ, ปัญหาการ เรียน ปัญหาสุขภาพจิตหรือวิกลจริต

ผู้ที่ต้องหลีกเลี่ยงการใช้กัญชา

1. มีอายุต่ำกว่า 25 ปี
2. อาการตับและไตบกพร่อง
3. ใช้ยาละลายลิ่มเลือดวาร์ฟาริน
4. ผู้ป่วยโรคหัวใจและหลอดเลือด
5. ผู้หญิงที่ตั้งครรภ์และให้นมบุตร
6. ผู้ที่ใช้ยาที่มีผลต่อระบบประสาทส่วนกลาง